Trong các loại gia súc được thuần dưỡng, có lẽ chỉ lạc đà là con vật gây được nhiều ngạc nhiên nhất, vì ngoài biết kéo xe, thồ hàng, cung cấp thịt, sữa, da, lông…, chúng còn có rất nhiều phẩm chất và tài năng đáng phục. Một trong đó là việc đi khắp “hành tinh”, khám phá tất cả những vùng đất mới cho chúng và cả người nhờ sự đi mãi không mỏi, đặc biệt là đi trên sa mạc khô cằn, nóng bỏng, giúp tạo ra những tuyến đường tăm tắp, nối kết các nền văn hóa, mà tiêu biểu là con đường Tơ Lụa. Tại đó, mỗi con vật thay người gánh gồng mọi thứ, với số hàng nhiều khi nặng gấp ba lần cơ thể và cao gấp đôi.
Mang nặng, cồng kềnh như vậy song lạc đà vẫn đi được hơn 40 kilômét (km)/ ngày nhờ sải chân dài như ngựa và nếu chạy thì luôn ở vận tốc từ 40 đến 65 km/giờ (g), cùng khả năng nhịn khát không dưới nửa tháng. Chúng cũng nhịn ăn được dăm tháng và sống nổi với cơ thể teo tóp do đói khát chỉ còn phân nửa, và sẽ ăn uống bù thật nhiều khi gặp điều kiện thuận lợi, như gặp hồ ao, ốc đảo sẽ uống tới 200 lít (l) nước một lần, với thời gian chỉ trong ba phút. Đi được một đoạn gặp nước tiếp, nó có thể uống thêm 150 l.
Ở sa mạc bình thường đã lắm bụi cát, song vài tiếng lại có những trận cuồng phong, gió thốc mịt mù bụi đất với tốc độ tới 97 km/g, khiến vạn vật đều bị vùi lấp trong cát, ngạt thở song với lạc đà, chúng không sợ bão cát, bị vùi lấp vẫn ngoi lên được vì cơ thể chịu được sức nặng- nóng rát, mắt dày có tới ba mí, hai lông mày ngăn cản đất cát vào mắt, đồng thời mũi có thể bịt lại phòng tránh cát, côn trùng lọt vô. Tuy không uống nước, chơ vơ giữa sa mạc, các con vật vẫn tồn tại được là nhờ có một hoặc hai cái bướu tích mỡ trên lưng và như một nguồn nước dùng dần vậy! Trong tự nhiên, môi trường khắc nghiệt thế nào, đa số chúng vẫn sống tới 40 tuổi, và suốt ngày lang thang đây đó vô định.
Thấy lạc đà, người ta coi như thấy “chết sống lại”, như “đuối vớ được cọc” vì giữa hoang mạc mênh mông, sự xuất hiện của lạc đà cho thấy có nguồn nước, thức ăn (cỏ cây) ở đâu đó. Bản thân con vật cũng là thức ăn, vật cưỡi cho họ đi tới cuối hành trình. Vì tất thảy những lợi ích ấy, dân gian các nước có lạc đà gồm Ai Cập, Ả Rập Xê út, Tunisia, Yemen, Ấn Độ, Mông Cổ… đều coi lạc đà là phao cứu sinh và một con thuyền trên sa mạc.
Tại Trung Đông, từ thế kỷ thứ bảy còn có trò đua lạc đà, cứ thế chạy ngật ngưỡng, lúc lắc đến hài hước. Do cưỡi lạc đà là một kiểu cưỡi hoàn toàn khác cưỡi la hay ngựa vì con vật có chân rất dài, song di chuyển lại lắc lư chòng chành, giống như nhún nhẩy trên đường. Có tới hai loại lạc đà để cưỡi và đua cho cảm giác thích thú riêng, gồm lạc đà một bướu Dromedary và lạc đà hai bướu Bactrian. Ở loại đầu, người ta có thể ngồi trên cái bướu, trước hoặc sau bướu, song ở loại thứ hai thì phải ngồi ở giữa hai cái. Tuy nhiên, lạc đà một bướu hay được đua hơn vì chạy cực nhanh và có tên Dromedary xuất phát từ tiếng Hy Lạp- dramein có nghĩa là chạy. Chỉ cần được chủ quất một roi là nó chạy thục mạng, không kém bất cứ một chú ngựa đua nào. Chiều dài đường đua thường phụ thuộc vào độ tuổi của con vật, song thông thường từ 1,5 tới 10 km.
Có nhiều cuộc đua lớn ở từng nước song lớn nhất là trong lễ hội lạc đà Vua Abdulaziz tại Ả Rập Xê út, hàng niên thu hút hơn 30 nghìn con lạc đà từ muôn nơi đổ về vùng sa mạc Al-Dahnna, cách thủ đô Riyadh 90 phút xe chạy. Tại đây, cũng diễn ra cuộc thi hoa hậu lạc đà lớn nhất châu lục, mà từ đầu cho tới đuôi được chấm điểm qua 22 chỗ với thang điểm mỗi chỗ từ 0 đến 100, còn nghiêm ngặt hơn cả cuộc thi người đẹp hoàn vũ bởi vì con vật thắng giải dễ được trao phần thưởng tới mấy triệu đô la.
Vì vai trò đa dạng của lạc đà trong văn hóa cổ kim, thế giới đã dành ngày 22 tháng 6 làm ngày lạc đà, và hôm ấy ở mọi quốc gia nuôi lạc đà đều tưng bừng lễ hội lạc đà, trong đó có việc cho du khách cưỡi lạc đà dạo chơi ngắm cảnh. Nhằm giải trí và thu hút du lịch, mỗi con vật đều được trang điểm cực kỳ sặc sỡ, diêm dúa bằng những cái mũ, cái khăn, tấm thảm, quả bông- tua rua đẹp mắt, chúng cũng có những bộ yên cương, lục lạc ở cổ, lưng, chân với những hình dạng, cách đeo và dùng hết sức độc đáo, thú vị, chẳng có con nào giống với con nào.