CUỐN HÚT VÒNG CƯỜM PHI CHÂU

Vòng hạt san hô đỏ

Là lục địa có rất nhiều thảo nguyên cây cỏ cho hạt cứng, lại có nhiều thứ chim mà vỏ trứng rất sặc sỡ, dày dặn cùng hàng trăm động vật xương, răng rắn chắc nên châu Phi sản sinh ra vô số trang sức bằng cườm. Gần như dân tộc nào cũng dùng cườm nhằm làm đẹp, trong đó còn có nhiều nhóm người chuyên trang sức từ đầu tới gót với nhiều loại hạt, mà ngoài xinh đẹp cũng có giá trị trao đổi như tiền.

Đa số người ta đều lấy cườm để tạo thành những vòng nhẫn đeo cổ, tay chân và cá biệt thắt lưng. Xưa kia, họ thường giấu chúng ở dưới xiêm áo, khăn choàng và chỉ khoe ra khi đứng trước người yêu hay có những sự kiện trọng đại, do chúng là biểu tượng của sự trong sáng, duyên dáng và cao quý. Thế nhưng, hôm nay phụ nữ Phi châu, ai nấy đều khoe diễu những vòng hạt quanh eo, và có một ý nghĩa khác, đó là sự quyến rũ, trẻ trung và mắn đẻ. Trong các điệu múa, các cô gái luôn để những xâu cườm quanh eo rung chuyển gợi cảm nhằm thu hút bạn trai. Ở châu Phi, đặc biệt Tây Phi, dân tộc dùng vòng eo nhiều nhất là người Yoruba, Krobo tại đất nước Ghana và Senegal…

Vòng hạt của người Maasai

Người Maasai trên đồng cỏ của Kenya và Tanzania lại có những vòng lớn kiểu chiếc đĩa để đeo trước ngực, trên đầu… Vòng của họ rất sặc sỡ và được thiết kế cầu kỳ với nhiều tầng lớp đan xen vì thế phải mất vài tháng, và là trang sức của cả nam nữ. Trong khi nam giới đi chăn thả, thì nữ giới ở nhà xâu vòng từ các hạt cỏ, hạt đất, xương, đồng, gỗ và tùy vào màu sắc, hoa văn của chúng sẽ nói lên tính cách, độ tuổi, địa vị và gia thế từng người. Ví dụ như màu đỏ là màu chỉ những ai có lòng dũng cảm, kiên cường; màu vàng- hào phóng, lịch thiệp; màu trắng- nhí nhảnh, vô tư; màu xanh- năng động, yêu hòa bình…

Kế thừa truyền thống hàng nghìn năm trước, người San trên sa mạc Kalahari ở phía nam châu Phi đến nay vẫn làm vòng hạt từ trứng đà điểu, và vì chúng có màu trắng óng ánh nên còn gọi là vòng ngọc trai. Họ cắt những mảnh vỏ trứng ra thành những cái hạt mini và đeo ở chân như một lá bùa may mắn, thịnh vượng, cũng như để được đi nhanh như con đà điểu. Nghiên cứu cho thấy, vòng cườm từ vỏ trứng đã được dùng từ xa xưa bởi nhiều dân tộc Nam Phi. Chúng vừa bền tốt vừa trông như một xâu tiền xinh xắn, cuốn hút.

Vòng hạt của người Funali

Hấp dẫn không kém là vòng cườm đất nung và cưới hỏi của người Fulani- Mali. Vòng đất nung dĩ nhiên là bằng đất sét nặn với nhiều hạt đa sắc, song phổ biến nhất là màu nâu nhạt và xám đen, kích cỡ dưới một centimét và khắc vẽ rất nhiều họa tiết kỳ thú. Vòng cưới hỏi ngược lại đều bằng thủy tinh rực rỡ và có từ 20 tới 30 màu/ vòng và gồm bốn tới năm dạng hạt, cỡ từ 0,8 tới 1,4 centimét. Điểm dễ nhận của chúng thường là những hạt có hình nụ hoa, viên bi tròn trịa, xen kẽ với hạt hình trụ vừa phải. Trong khi vòng đất nung được dùng hàng ngày, thì vòng thủy tinh được trai gái diện trong đám cưới.

Vòng hạt của người Oromo

Xưa nay, nhà giàu và quý tộc ở Ethiopia đều đeo một loại vòng gọi là cườm mắt quỷ, có thể chống trả ma tà, tránh né ánh mắt soi mói của quỷ. Cái vòng này cũng làm từ đất đá, nhưng có thêm những hạt bạc được vê tròn hoặc tán dưới dạng tam giác như nửa con ngươi,răng nanh của quỷ. Thường thấy nhất là vòng hạt bạc telsum của người Oromo, với khoảng 25 hạt, rộng chừng 1,5 tới 1,8 centimét. Nói chung, hai giới thường đeo nó làm bùa phù, còn số ít dùng như phụ kiện thời trang.

Vòng hạt của người Kifa

Vòng hạt bột thủy tinh Kiffa là một loại vòng cườm đặc sắc nhất Lục địa Đen. Thứ nhất là vì chúng được chế từ bột thủy tinh nhào với nước bọt, keo dính rồi nung cứng, không khuôn thành nhiều hình thù khác nhau, ví dụ tam giác. Thứ hai là có màu sắc vô cùng sặc sỡ- bóng bẩy, trong đó hạt tam giác thường vẽ các vạch chữ V và sắp thành nhóm ba màu khác nhau hoặc ghép với vỏ ốc tiền, các hạt hình trụ, hình cầu làm thành xâu chuỗi đeo ở cổ và đầu. Chúng có tên là cườm Kiffa vì ra lò tại thị trấn Kiffa, Mauritania  bên bờ Đại Tây Dương.

Vòng hạt của người Oba

Ở vương quốc Benin, nay là Nam Nigeria, không ai là không đeo vòng hạt san hô từ san hô đỏ, san hô vàng tới san hô trắng. Cả nam nữ đều đeo vòng san hô, và ngoài ra họ còn kết những hạt san hô thành mũ, áo, khăn choàng, ví xách… Lộng lẫy nhất vẫn là trang sức cô dâu vì vào ngày cưới, chị sẽ được khoác lên người vô số những chuỗi hạt lấp lánh, gồm vương miện okuku, vòng tay ivie-egbo, vòng cổ ivie-uru và khuyên tai emi-ehorivie… Với người Oba, chủ của vương quốc này, vòng san hô có ý nghĩa giống như vòng hạt kim cương, hồng ngọc, sa phia… vì ở đây san hô rất đẹp, trơn tru, nhẵn bóng và có thể phản chiếu lung linh.

0 0 đánh giá
Đánh giá bài viết
Theo dõi
Thông báo của
guest
0 Góp ý
Cũ nhất
Mới nhất Được bỏ phiếu nhiều nhất
error: Content is protected !!